Máis de 100 mortos e varios miles de feridos de diversa consideración, moitos deles menores de idade, rexistráronse ata o de agora na explosión do MV RHOSUS o cargueiro que chegou con problemas técnicos ao porto de Beirut no ano 2013 e que provocou unha verdadeira conmoción, mesmo de tipo político, en Líbano. En total, 2.750 toneladas de nitrato de amonio almacenado de forma insegura nun depósito do porto da capital libanesa, puido orixinar polo menos 137 mortos e ao redor de 5.000 feridos.
O MV RHOSUS é un navío alugado por un cidadán ruso, Igor Grechushkin. Este buque enarbora bandeira de Moldavia, país que, como é coñecido, carece de saída marítima e que, con todo, acolle buques que navegan en todos os océanos do mundo.
O nitrato de amonio -carga do citado barco- é un fertilizante químico que pode ser utilizado tamén como compoñente de explosivos. Un sal branco, inodora, empregada fundamentalmente como base de numerosos fertilizantes nitrogenados en forma de gránulos, que causou numerosos accidentes industriais. Entre estes, a explosión, hai 19 anos, da usina AZF en Toulouse (suroeste de Francia) onde unhas 300 toneladas dese químico explotaran de súpeto, causando 31 mortes.
O abanderamiento de buques en países de conveniencia -gran número destes carentes de saídas ao mar, como é o caso de Moldavia- é unha práctica habitual e non só para buques de carga e mesmo cruceiros turísticos. O mesmo ocorre no sector da pesca, con capital e bo número de tripulantes galegos -maioritariamente residentes nas comarcas do Barbanza, O Salnés e O Morrazo- que figuran nas listas dos pesqueiros máis perseguidos polas organizacións ecoloxistas e guardapescas do mundo, e algúns dos cales foron apresados e xulgados polas súas actividades ilícitas.
Ata o ano 2018 as bandeiras de barcos máis comúns eran: Panamá, con 350 millóns de toneladas abanderadas; Illas Marshall, 280 millóns; Liberia, 250 millóns; Hong Kong, 200 millóns; Singapura, 180 millóns de toneladas abanderadas; Malta, 150 millóns; China, 100 millóns; Grecia, 90 millóns, e Xapón, 50 millóns. Son uns 8.000 os buques que enarboran bandeira panameña e pertencen a propietarios estranxeiros que pretenden evitar deste xeito as estritas regulacións impostas polo país centroamericano. Panamá opera como un rexistro aberto. A súa bandeira ofrece as vantaxes de rexistro máis fácil (a miúdo en liña) e a capacidade para empregar man de obra estranxeira máis barata, algo que se tratou de lograr tamén coa apertura dun segundo rexistro -caso de España, co de Canarias- e que non sempre se logrou. Francia e Inglaterra teñen así mesmo un segundo rexistro de buques. Os propietarios estranxeiros non pagan impostos sobre a renda.
Co rexistro de buques, Panamá xera decenas de millóns de dólares para a súa economía local. Grecia é o maior provedor de barcos do mundo, aínda que a maioría dos seus barcos non ondean bandeira grega. Este método de bandeiras de conveniencia fai posible unha regulación máis flexible e mesmo o incumprimento das normas marítimas internacionais. Este tipo de rexistro fai que sexa máis difícil responsabilizar aos armadores ou propietarios dos buques por disputas salariais ou condicións de traballo, como denunciou en moitas ocasións a Federación Internacional dos Traballadores do Transporte ( ITF).
Segundo a Convención de Nacións Unidas para o dereito do Mar, os Estados de Bandeira deben tomar medidas para garantir a seguridade do mar. É común que un rexistro de bandeira adminístrese nun país diferente. Liberia, por exemplo, é administrada por unha compañía estaounidense con sede en Washington D. C. O rexistro de Mongolia (país que tampouco ten saída ao mar) ten a súa sede en Singapura. Os motivos comerciais que inducen a elixir unha bandeira estranxeira -de “conveniencia” ou “pirata”- inclúen regulacións , impostos e calidade do servizo brindado.
No caso do cargueiro Rhosus e a explosión rexistrada nun depósito do porto de Beirut, aínda que xurdiron algunhas acusacións ao redor da posibilidade de que se trata dun atentado de Hezbolá, a canle de televisión próximo a movemento armado, Ao- Mayadin, descartou que o incidente fose causado “por un acto terrorista” e dixo que “todo comezou cun curtocircuíto”.
