“No 2100 o mar medrará entre 40 e 63 centímetros”. Antón Luaces

Un informe do IPCC (Grupo Intergobernamental de Expertos sobre o Cambio Climático, creado pola Organización Meteorolóxica Mundial e a ONU Medio Ambiente) permite deducir que existen probas alarmantes de que xa se poden exceder puntos de inflexión que darían lugar a cambios irreversibles en importantes ecosistemas e do sistema climático da Terra. Ecosistemas tan diversos como a selva amazónica e a tundra antártica poden estar a chegar a limiares de cambio drástico debido ao seu quecemento e á perda de humidade. Os glaciares de montaña retroceden de maneira moi preocupante, e os efectos producidos polo menor abastecemento de augas nos meses secos terán repercusións a moi longo prazo nestes ecosistemas.

Como pode entenderse, o cambio climático aféctanos a todos. E leste é, posiblemente, o momento máis adecuado para afrontar con éxito? o que vén ser, sen dúbida, o maior desafío do noso tempo por canto del depende o futuro da Humanidade.

Hai mensaxes que indican que o planeta grita como consecuencia das enormes transformacións ás que a Terra vese sometida e que repercuten na produción de alimentos, no aumento do nivel do mar, o risco das inundacións catastróficas -como as que sacudiron recentemente a boa parte da xeografía española- ou, por que non dicilo, a decisiva contribución da man humana na gravísima contaminación mariña por plásticos. Se non se toman medidas drásticas, a adaptación do planeta Terra para os efectos do cambio condicionarán moitísimo o futuro do planeta. Os gases de efecto invernadoiro son necesarios para a supervivencia dos seres humanos e millóns doutros seres vivos da Terra; pero eses mesmos gases -decisivos nos cambios sinalados como causantes dos males da Terra- resultan indispensables para a supervivencia dos seres vivos que a habitamos ao impedir que parte da calor do sol propáguese cara ao espazo facendo deste xeito que a Terra sexa habitable.

A industrialización, a deforestación e a agricultura a gran escala, xunto aos gases de efecto invernadoiro na atmosfera alcanzaron xa uns niveis nunca antes vistos en tres millóns de anos. Crece a poboación, e con esta a economía, o nivel de vida e o de emisións dese tipo de gases invernadoiro, co que o quecemento global -segundo o informe citado- tamén se incrementa -ata 1,5 graos centígrados no ano 2018- o que seguirá “con cambios rápidos de gran alcance e sen precedentes en todos os aspectos da sociedade”. Este informe do IPCC, dá conta dunha avaliación exhaustiva do aumento do nivel do mar e as súas causas ao longo das últimas décadas e das emisións acumuladas de CO2 desde a época preindustrial. Ofrece unha estimación da cantidade máxima de CO2 -a metade de cuxo límite xa se alcanzou en 2011- se se quere restrinxir o quecemento a menos de 2 graos centígrados. O estudo determina tamén que a temperatura media mundial aumentou 0,85 graos de 1880 a 2012, que os océanos se han quentado, as cantidades de neve e xeo diminuíron e o nivel do mar subiu, que a extensión de xeo mariño no Ártico diminuíu en cada década desde 1979 cunha perda de 1,07×106 quilómetros cadrados de xeo cada dez anos, e que debido á concentración actual e ás continuas emisións de gases de efecto invernadoiro é probable que o a final deste século a temperatura media mundial continúe crecendo por encima do nivel preindustrial. Como resultado, os océanos quentaranse e o desxeo proseguirá.

Estímase que o aumento do nivel medio do mar será de entre 24 e 30 centímetros para o ano 2065 e de 40 a 63 centímetros para 2.100 en relación co período de referencia de 1986-2005. A maioría dos efectos do cambio climático persistirán durante moitos séculos, mesmo se se deteñen as emisións. Un futuro pouco ou nada halagüeño.

Zonas que se verán afectadas pola suba do nivel do mar no ano 2050. O Barbanza 6