A Xunta aproba o proxecto de orzamentos de 2027: récord de 15.158 millóns con rebaixas no IRPF e o dobre de investimento en vivenda
O gasto social concentrará máis de 11.300 millóns de euros nuns orzamentos que non recorrerán a novo endebedamento por cuarto ano consecutivo
O Consello da Xunta deu luz verde este venres ao proxecto de orzamentos xerais de Galicia para 2027, que ascenden a un total de 15.158 millóns de euros. A cifra supón un incremento do 6,4 % (918 millóns máis en gasto non financeiro) respecto ao exercicio actual e convértese nas contas de maior contía da historia autonómica. O documento chegará o vindeiro luns ao Parlamento galego co obxectivo de que entre en vigor o 1 de xaneiro.
O presidente da Xunta, Alfonso Rueda, xunto ao conselleiro de Facenda e Administración Pública, Miguel Corgos, subliñou que Galicia aprobará os seus orzamentos «en tempo e forma» e que, por cuarto ano consecutivo, farase sen recorrer a novo endebedamento. A capacidade de gasto compénsase a través de recursos ordinarios tras o remate dos fondos do Mecanismo de Recuperación e Resiliencia (MRR), superando ademais en 136 millóns o teito de gasto fixado en xullo grazas á achega de novas partidas europeas e finalistas.
Tres de cada catro euros para gasto social
A partida social representará a columna vertebral das contas con 11.343 millóns de euros, un 7,1 % máis (756 millóns de incremento). Deste total:
- Sanidade concentrará 359 millóns máis.
- Educación aumentará en 239 millóns.
- Políticas sociais sumarán 146 millóns adicionais.
- Emprego medrará en 12 millóns.
O gasto de persoal situarase nos 5.739 millóns de euros (+8,5 %) para dar cobertura aos acordos retributivos públicos, mentres que os bens correntes e servizos absorberán 2.594 millóns (+5,2 %).
Novas medidas fiscais: IRPF retroactivo, vivenda e sucesións
No capítulo impositivo, o proxecto incorpora unha rebaixa de 0,25 puntos nos primeiros catro tramos autonómicos do IRPF orientada a rendas medias e baixas (ata 60.000 euros anuais). A medida terá carácter retroactivo desde o 1 de xaneiro de 2026, polo que terá efecto na vindeira campaña da renda.
Mantéñense as deducións por fillos (entre 360 e 2.400 euros), a equiparación fiscal de familias con dous fillos ás numerosas e a dedución do 15 % para material escolar e libros de texto (ata 105 euros por alumno).
En materia de vivenda, redúcese o Imposto de Actos Xurídicos Documentados (AXD) do 1,5 % ao 1,2 % para a compra de primeira vivenda e establécese unha dedución do 100 % nas operacións de vivenda protexida, que se engaden ás desgravacións actuais polo alugueiro e conservación de inmobles baleiros.
Para favorecer a continuidade dos negocios familiares, a Xunta amplía a redución do 99 % no imposto de sucesións aos familiares ata o terceiro grao de afinidade e a persoal con polo menos dez anos na empresa ou cinco en postos de dirección.
Foco na vivenda pública, concellos e universidades
A dotación directa para construír vivenda duplicarase en 2027, pasando dos 163 millóns actuais a 326 millóns de euros, co propósito de paliar a escaseza de oferta residencial e facilitar o acceso aos colectivos máis vulnerables.
No eido municipal, as transferencias globais ás entidades locais acadarán o teito histórico de 661 millóns de euros, cun Fondo de Cooperación Local que superará por primeira vez os 200 millóns (203 millóns, un 8,4 % máis). Pola súa banda, o sistema universitario público galego recibirá 582 millóns de euros ao abeiro da prórroga do Plan de Financiamento 2022-2026.
Crecemento do 1,9 % e redución da débeda
O cadro macroeconómico do Goberno galego proxecta un crecemento do PIB do 1,9 % para 2027 —que Rueda cualificou de «prudente e realista»— tras pechar 2026 cun avance estimado do 2,3 %. A taxa media de desemprego prevista para o vindeiro exercicio sitúase no 7,7 %.
Facenda prevé pechar o ano actual cunha ratio de débeda sobre o PIB do 13,1 %, adiantando en catro anos os obxectivos fixados para a fin da década, e reservará 360 millóns de euros ao tecido produtivo e tecnolóxico para iniciativas como a Factoría de Intelixencia Artificial e o supercomputador Finisterrae IV.
