A Fundación Montescola deu este xoves 9 de xullo un novo paso para a restauración ecolóxica e a prevención de incendios coa solta dos tres primeiros cabalos en liberdade do proxecto A volta das bestas no Monte Veciñal en Man Común de Froxán, no concello de Lousame.
Dende a fundación lembran que “as bestas son un elemento fundamental das paisaxes do Barbanza e dos ecosistemas atlánticos, contribuíndo a reducir biomasa e mitigar o risco de incendios”.
Os animais permanecerán inicialmente nun peche de 8,5 hectáreas, construído e financiado pola Comunidade do Monte Veciñal en Man Común de Froxán, recoñecida en 2017 polo Programa das Nacións Unidas para o Ambiente como Área Conservada por Pobos Indíxenas e Comunidades Locais (ICCA).
Este primeiro peche sitúase ao norte da aldea e forma parte dunha devasa (cortalumes) verde, onde se combinan carballeiras en restauración, zonas abertas mantidas mediante pastoreo natural e a turbeira de Campo de Lamas, recuperada nos últimos anos e agora incluída no Inventario de Zonas Húmidas de Galicia.
Explican dende Montescola que “o proxecto busca devolver ás bestas o seu papel ecolóxico como grandes herbívoros do monte atlántico”. En concreto, o seu pastoreo reduce de maneira natural a acumulación de biomasa combustíbel, contribuíndo á prevención dos incendios forestais, ao tempo que favorece a conservación de hábitats prioritarios como as turbeiras e queirogais húmidos, limita a erosión do solo e contribúe ao almacenamento de carbono. “Por iso”, sinalan, “estas bombeiras de catro patas son aliado imprescindíbel para construír paisaxes máis resilientes fronte ao cambio climático”.
Noa, Estrelada e Martiño son o núcleo inicial dunha grea que Montescola espera ampliar ata dez cabalos antes de rematar o verán.
Micromecenado
Para conseguilo está aberta unha campaña de micromecenado na plataforma Teaming, que permite colaborar co proxecto cunha achega de tan só 1 euro ao mes, que ademais conta cunha dedución do 80% no IRPF. Os fondos destinaranse á adquisición de novos animais, ao seu transporte, ao seguro e ás infraestruturas básicas necesarias para garantir o seu benestar e a correcta xestión da grea.
Montescola anima á cidadanía a amadriñar as bestas da grea e contribuír así a recuperar un elemento esencial do patrimonio natural e cultural das serras atlánticas.
O papel das bestas grandes herbívoros na prevención de lumes
Na Serra do Barbanza, as paisaxes abertas de queirogal están a desaparecer e degradarse debido á expansión do eucalipto e acacia e á matorralización derivada da redución dos cabalos en liberdade e a desaparición doutros usos tradicionais. “O resultado”, explican dende Montescola, “é unha paisaxe con menor biodiversidade e moi inflamábel, que sofre incendios recorrentes, con cada vez menor resiliencia e capacidade de fornecer servizos ecosistémicos á poboación que rodea a Serra, como é a auga”.
Desde os anos 1990 produciuse un declive xeneralizado das poboacións de cabalos salvaxes, especialmente logo da introdución a partir de 2008 da obrigatoriedade de rexistro e identificación de microchip (ao equiparse legalmente a cabalos domésticos) e os conflitos de uso. O colapso das greas tamén levou á desarticulación das poboacións de lobo e a un aumento da conflituosidade con esta especie.
