As raias das estradas son brancas ou amarelas, pintadas e, en moitos casos, mal pintadas ou
borradas. Segundo datos aportados pola Dirección Xeral de Estradas, encargada de xestionar a
planificación, o proxecto, construción, conservación e explotación das estradas estatais, a finais do
ano 2024, a Rede de Estradas do Estado tiña unha lonxitude que superaba os vinte e seis mil
quilómetros, cunha circulación media de trece mil vehículos por día. Non sabemos se é moito ou é
pouco. Son os datos que achega o ministerio do ramo, moitos para atender, malos e caros para
coidar.
Autopistas, autovías, estradas convencionais propiedade do Estado, atravesan a xeografía das
comunidades autónomas para ir e volver, sempre con dificultades, con atrancos, con peaxes
custosos, con fochancas a cada paso, e coas raias laterais e centrais pouco visibles, gastadas ou
desgastadas polo tempo e a climatoloxía, pola falla de mantemento, pola escasa inversión na
seguridade que deben ofertar as vías.
Se andas pola provincia de Lugo, andas mal, ás cegas moitas veces, igual que se circulas polas
estradas de Ourense, de Pontevedra ou da Coruña. Será igual, fóra de Galicia? Ao parecer, depende.
Depende de quen o conte e de onde sexa, pero en xeral, mal, as estradas merecen unha man, un
arranxo xeral. Cómpre un ministro que mire por elas. E falando de ministros e de arranxo das
estradas, vén á memoria aquela estupenda e magnífica canción de Jei Noguerol, de principios da
década dos setenta, “señor ministro, por favor, amáñeme a carretera / que máis parece un camiño
no que non se pode andar sequera”.
O amigo Jei exerceu moitos anos a docencia en Barcelona, e agora virá á súa Galicia natal para
cantar a mesma canción, para xuntar a súa voz ás esixencias xustas dun pobo que traballou, traballa
e mais cala. Os operarios que pintaban a mediana da vía que vai de Coruña a Madrid, doáronlle ao
daquela cura do Cebreiro, Elías Valiña, caldeiros de pintura para que marcara coas súas frechas
amarelas o Camiño de Santiago. Hoxe, como di a Tía Manuela, non poderían facelo, “toda a pintura
sería pouca para remarcar as raias borradas”.
Aí estamos, esperando. Pasamos a vida agardando e reiterando o do noso cantautor: Señor ministro,
por favor, amañe e pinte as carreteras, para que a mocidade non morra nelas.
“José María Fonseca Moretón, el vino como bandera y Galicia en el corazón”. Javier García Sánchez
Los caldos gallegos alcanzaron en él la máximadimensión mundial llegando a mercadosinsospechados. Solo a un genio como él se le pudo ocurrirconvocar un concurso de cartelismo para dar aconocer el caldo que contienen las botellas deTerras Gauda. De este modo evocaba a...



