O caso é que se responsabilicen outros: os pélets non son prato de gusto para aqueles que, en teoría, deben responsabilizarse dunha emerxencia no mar que deriva á costa.
Os concellos deben ser os que habiliten contedores ou locais de almacenamento para os granulados. Así o establecen os protocolos de actuación publicados o pasado xoves polo goberno autonómico. Mais a Xunta semella que non aporta outra solución a un problema que afecta a importantes colectivos do mar e mesmo á economía de Galicia.
Todo queda en mans dos voluntarios cos seus coadores, capazos e peneiras e as axudas dos municipios afectados polos vertidos de pellets e a mínima representaciòn da Xunta. Os primeiros non dispoñen de máis indicacións para a súa actuación posterior á recolleita das bólas plásticas. Como por exemplo onde van parar estas bolechas para o seu tratamento unha vez recollidas nos areais?.
Pois está meridianamente claro: os concellos son os responsables directos da xestión. Así o entendeu polo menos o da Coruña, que xa instalou colectores de pellets nas praias Berbiriana e Orzán, ao igual que se fixo noutros municipios das provincias de Pontevedra e A Coruña.
Onde depositar esas bolechas plásticas debería estar perfectamenmte establecido para seguiren actuando as brigadas de limpeza.
Estes días poden ser decisivos dado o alto número de persoas -voluntarios ou empregados municipais ou autonómicos- que durante a fin de semana se sumaron ás tarefas de limpeza das praias. En Muros, por exemplo, o concello chegou a un acordo cunha empresa armadora que será a que se encargue de limpar as praias con 50 traballadores contratados, dada a carencia de axudas da Xunta e do Goberno central.
Fontes da Consellería de Medio Ambiente sinalan que os concellos “poden almacenar os pellets onde o consideren oportuno. O obxectivo é que os depositen nun punto habilitado para monitorizar a cantidade recollida”. A Xunta “colaborará” cando os concellos comuniquen que teñen unha cantidade importante de pélets almacenada: “nós recollerémolos e levarémolos a un punto de almacenamemto intermedio”. Así que aquí paz, e no ceo groria.
Cal será o lugar de almacenamento operativo, aínda non se sabe, como tampouco o procedemento a seguir para depositar as bólas recollidas en todos os concellos afectados. Non hai nada decidido oficialmente, porque a Xunta non chegou a ese “punto operativo” que, disque, están a deseñar. Cada vez se parece máis ao proceso seguido no caso do Prestige. Só falta alguén que, reproducindo o acontecido na confraría de pescadores de Caión, lembre a Manuel Fraga Iribarne cando, en presencia do daquela ministro de Aznar, Mariano Rajoy, sentenciara sinalando unha carteira que portaba: “Xa están aquí os cartiños”.
Hai numerosas praias marisqueiras nas que as bólas plásticas poden ter efectos nocivos sobre os moluscos, o que pode, xunto coa alta desalinización do mar nas rías, contribuir á mortaldade dos bivalvos. Tampouco se ten a seguridade de como actuar os voluntarios na limpeza das praias, ao careceren de controis ou formación específica sobre como facelo sen danar o marisco.
A Xunta dixo, sí, que non se debe pisar nin escarvar superficies con pellets depositados polo mar, para evitar o seu soterramento na area, e salientou que se deben protexer as mans con luvas e levar roupa e calzado axeitados.
Un protocolo consecuencia do descoñecemento que se ten da composición destes pellets ou simple prevención?.
