Cando, a finais dos anos 70 e comezo dos 80, o mundo empresarial galego -ao igual que o do resto de España e Europa- puxo en marcha un sistema de despido “legal” dos traballadores mediante o que se pretendía -dicían- rexuvenecer os cadros de persoal, fomos moitos os que entendimos que o empresariado daba un paso avante no súa pretensión de abaratar os custos de persoal e a redución dos de tipo social fixados por lei, chegando deste xeito a unha ampla -á vez que custotísima- dimunición dos “gastos de explotación” das empresas.
Custosa para a empresa dado que, en moitos casos, pre-xubilar un traballador non resultaba rendible debido a que o substituto máis novo na maioría das ocasións non daba a mesma resposta laboral que aquel veterano xubilado antes de tempo e “feito” na propia empresa, e tamén custoso socialmente porque encher ano a ano a denominada “hucha das pensións” non era unha tarefa doada e que, para o goberno de turno, viña ser un desorbitado capítulo económico no conxunto orzamentario.
Con esta “legalidade” coa que se amparaba un despedimento que calquera tribunal podería considerar ilegal, os ollos viraron cara ao ano 1968, cando o xerontólogo e psiquiatra Rober Butler, definía como “idadismo” o conxunto destes tres elementos: as actitudes das persoas maiores, a idade avanzada e o proceso do avellamento.
Un ”idadismo” que, aínda sen pretendelo, implicaba ás ideas, crenzas e actitudes tendenciosas cara
ás persoas, pola súa idade. Mais tamén un “idadismo” institucional, con aplicación de servizos e normas que discriminan aos maiores, afectando negativamente á saúde destes, porque a idade avanzada, xunto a carencia de recursos económicos e culturais, o xénero e mesmo a etnia poden danar a saúde dos maiores.
A Organización Mundial da Saúde (OMS) define como “idadismo” aos estereotipos, prexuizos e discriminación contra as persoas pola súa idade, con directa repercusión na saúde (depresión), traballo (prescindir dos maiores para introducir xoves e modernos), economía (perda de máis do 50% dos seus emolumentos), familia, amor e sexualidade.
Están en contra do “idadismo” aqueles que promoven ou apostan polo alongamento en España da idade laboral ata os 70-72 anos sen rectificar en absoluto ese outro estadio para os traballadores que é a pre-xubilación que non se prohibe?.
