Vai algún tempo tiven a oportunidade de falar cun concelleiro socialista de Ribeira en relación a unha especial peculiaridade deste municipio, en boa medida aplicable a outros da comarca “barbanzónica” (como gustaba dicir ao tristemente desaparecido Carlos García Bayón, antigo profesor de varias xeracións de ribeirenses e arquiveiro do concello). Esta peculiaridade foi ben significativa: o alto número de ramplas e peiraos existentes en todo o litoral, desde Boiro a Noia, que se facía máis evidente no territorio de Ribeira, poboación esta que naceu precísamente -ao dicir do propio García Bayón- no Peiral ou Peirao, lugar ocupado ata o día de hoxe pola casa familiar dos Colomer e as instalacións do seu secadoiro de bacallao e outras antigas edificacións que falaban por sí soas dese pasado e, nomeadamente, do carácter mariñeiro do antigo pobo.
O paso do tempo fixo que se perdera unha das características do bordo litoral de Ribeira que o devandito concelleiro dixo, nesa conversa telefónica que mantiveramos, tiña interese en recuperar ou, cando menos, que non continuase o seu declive: a defenestración desa característica que, en Ribeira, permitía o atraque de calquera embarcación pesqueira grazas, de seguro, ás moitas conserveiras e salazóns existentes. Moitas destas fábricas, hoxendía desaparecidas por mor da especulación, xa deixaran de cumprir as súas función nos anos 50 do século pasado: por exemplo a fábrica de salazón de Bandaurrío, propiedade da familia “dos de Sofía”, situada a carón da fonte e lavadoiro público deste populoso barrio, zona esta de beiramar que contaba cunha rampla situada a escasos metros do edificio do que fora mercado municipal de verduras e legumes e, un cento de metros máis adiante e cara á Pedra Pateira, o peirao de Cerqueiras, cuxo entronque co salido da fábrica estaba construido en madeira -uns dez ou quince metros de extensión por aproximadamente dous de ancho- e o resto, que xa cubría o mar, en pedra e cemento. Rampla e peirao, desaparecidos nas accións urbanísticas levadas a cabo para construir o vial que agora une ese barrio do Peiral ou Peirao con Fontán e o Touro. E a outra fábrica de salazón citada, construida en pedra e coas súas pías tamén de pedra, estaba na beiramar da praia de Area de Secada, dispoñendo a mesma dun posible punto de amarre para as embarcacións a menos de cen metros de distancia.
As conserveiras Briz e Valeiras, ambas as dúas situadas a carón da praia de Area de Secada, dispuñan tamén dunha rampla construida en cemento que daba servizo as devanditas conserveiras e que obrigaba aos barcos que utilizaran os seus servizos a facer verdadeiras manobras para poderen atracar nos seus escasos dez metros de liña de amarre.
Estas ramblas ou peiraos, despareceron. Non houbo contemplacións. Como tampouco as houbo coas ramblas de Canucho e dos Alemáns e, con anterioridade, as do Avadiño, o Colón ou a rambla da lonxa de peixe onde moitas veces de cargaban ou descargaban as reses que se vendían no vello Campo da Feira, situado este ás costas do que fora o cuartel de Garda Civil.
Outras ramblas había na Ameixida, en Castiñeiras (substuituída por un peirao) e Aguiño (tamén cambiada por un máis que necesario peirao).
Todos estes cambios ou modificacións fixeron que o fermoso bordo litoral de Ribeira se transformara, non sempre para ben, dun xeito definitivo. O que aconteceu asimesmo cos recheos levados a cabo con tampouco moitos acertos (ao meu xuizo).
Sí, Ribeira foi a terra das mil ramblas (por dicir un número moi esaxerado), como a terra das mil danzas foi un éxito do gran Wilson Picket .
