“O sector pesqueiro de Cariño non se involucra na defensa da súa confraría” – Antón Luaces

Unha débeda de case 800.000 euros é a causa principal da máis que probable desaparición a curto prazo de tempo do pósito de pescadores de Cariño.
Este porto pesqueiro, considerado ata non vai moitos anos un dos máis importantes -senón o que máis- do Norte de Galicia, apenas ten na actualidade unha actividade distinta á do embarque de madeira e mineral de dunita, e a súa lonxa de pesca fresca limítase ás subhastas das capturas que realizan a trintena de percebeiros -integrados na agrupación local deste sector- e as vendas de peixe de dous cerqueiros e algunhas outras pequenas embarcacións con base neste ata certo punto amplo porto, amais da descarga ocasional dalgún boniteiro (como aconteceu estes días).
O son da serea da lonxa de Cariño chamando á venda de peixe era unha constante no devir da vila convertida en concello no ano 1988. E a súa estrada provincial -ao igual que moitos camiños e pistas forestais das cinco parroquias que se enmarcan nos 47 quilómetros cadrados da contorna municipal- eran ata os anos 70-80 do século pasado os vieiros que guiaban a centos de mulleres que elaboraban conservas na vintena de fábricas e salgaduras existentes na localidade. Estrada e vieiros asemade percorridos por centos de mariñeiros do propio Cariño, da Pedra, de Figueiroa, da Ortigueira e Sismundi que se dirixían ao porto -despois de ter traballado nas terras- para embarcar nas máis de vinte tarrafas, varias motoras, xeiteiros, etc. con base na vila cariñesa que, daquela, había.
Hoxe en día, estrada e camiños ou pistas son como os restos dunha historia que se esvaece na néboa e os nubeiros da Miranda, a altura por excelencia desta zona, desde que, nos anos da emigración masiva a Europa -a terceira, após á de Cuba e a que seguiu a Brasil- á que vai poñer, nuns anos, pouco, o peche e desaparición da confraría de pescadores, herdanza que foi daqueles homes de mar que deron en erguer un pósito que converteron en escola para moitos mestres da pesca e outros que se empregaron nuns oficios máis ou menos relacionados co mar.
Esta confraría tiña, no ano 2014, unha débeda de 820.000 euros, e sen apagar outras como as contraídas coa Seguridade Social e salarios dos seus empregados, con Facenda, etc. Na actualidade, a débeda rolda o medio millón de euros, após unha redución notable na anterior citada que, nos últimos anos foi aumentando ata chegar a ese medio millón actual.
Todo comezou coa petición ao ICO dun crédito de 60.000 euros. Para faceren fronte aos gastos que isto significaba, víronse mergullados en manobras que moitos desaconsellaron e que, malia todo, levaron á xunta directiva da entidade a solicitar outro préstamo a unha entidade bancaria por importe de 200.000 euros. Foi neste momento cando os armadores dos poucos barcos que quedaban optaron por vender as súas capturas noutros portos. Por este motivo, a lonxa local deixou de ingresar as cotas por venta de peixe e a fábrica de xeo, propiedade da confraría ao igual ca lonxa, tamén deixou de producir, co que a débeda se incrementou ano tras ano ata chegar a ser inasumible para a entidade.
Por se isto fose pouco, a decisión de Portos de Galicia de cobrar as taxas portuarias – en especial a denominada G-4, que grava escandalosamente as actividades pesqueiras das que son recoñecidas coma entidades de dereito público sen ánimo de lucro- conduce ao abismo ao pósito e os seus empregados, porque esas taxas non se pagaban.
A confraría herdou do histórico pósito un solar situado perto do porto que, taxado posiblemente moi por baixo do seu valor real, fo: vendido por unha directiva anterior. Xa con outra directiva tentouse en troco con Portos de Galicia: O pósito ofrecía a este ente a venda do terreo no que a Consellería do Mar construíra a coñecida como Casa Portuaria -que non paga nada á confraría por ela- e chegar a un acordo para diminuír a débeda contraída; pero foi un falar por non estaren calados: a Consellería nunca aceptou a proposta e agora solicita a apertura dun procedemento polo que os mariñeiros van perder os servizos e o edificio da confraría de pescadores situado en terreo propiedade da Xefatura de Costas, organismo do Estado.
A Federación Provincial de Confrarías da Coruña afirma que descoñecía ata agora a situación do pósito de Cariño, algo que sí asegurou coñecer o presidente da Federación Nacional. O Concello de Cariño di non ter posibilidade algunha de intervención neste problema totalmente gremial. Os poucos armadores de pesca domiciliados en Cariño pero con barcos que teñen a súa base noutros portos, non ofrecen garantías de ningún tipo de volver a vender as súas capturas en Cariño. A lonxa funciona grazas aos percebeiros, A fábrica de xeo serve de pista de adestramento a rapaces que practican rapel. E as rúas, agás os visitantes e turistas de verán, poucos paseantes reciben de non ser os xubilados.
Será este, o dos xubilados, o que quede daquel Cariño conserveiro, mariñeiro e labrador?. Será, como din algúns, o futuro a máis ou menos curto prazo de tempo, dos pobos pescadores de Galicia?.