Hai subvencións pesqueiras prexudiciais?. Antón Luaces

O feito de que a Organización Mundial do Comercio (OMC) non acadara o pasado día 15 de xullo un acordo sobre as denominadas “subvencións pesqueiras prexudiciais”, permite discernir sobre si hai ou non hai subvencións ao sector pesqueiro -especialmente no que atinxe ao combustible que os buques de pesca empregan- e, sobor de todo, que son as subvencións prexudiciais.
A reunión ministerial da OMC, celebrada por vía telemática, concitou o interese dun total de 104 ministros e xefes de delegación (entre estes, o vicepresidente da Comisión Europea, Valdis Dombrovskis, que representaba á Unión Europea).Que non se chegara a un acordo sobre as devandita subvencións pesqueiras prexudiciais, non fixo que a directora xeral da OMC, a nixeriana Ngozi Okonjo-Iweala, decaera na súa pretensión de tratar a fondo este polémico asunto. Tan é así que confía en acadar antes do 29 de novembro (que será cando a OMC celebre en Xenebra a súa 12ª conferencia mundial) ese acordo ata o de agora esquivo porque, dixo, “por primeira vez os ministros dixeron imos negociar”. E a señora Okonjo-Iweala é coma o martelo pilón con este asunto, convertido nunha prioridade dende que aceptou o mandado.Certamente, as distintas partes empeñadas en debater esta cuestión non están aÍnda de acordo. Este debera terse producido antes de que rematara o ano 2020, pero grazas ao esforzo contínuo da directora xeral e o do presidente do grupo de negociación da OMC (o embaixador colombiano Santiago Wills) sobre o que constitúen as subvencións prexudiciais para a pesca sustentable fai que, efectivamente, a desexada aprobación se poida dar este mesmo ano. E todo porque, unido a unha maioría de ministros predispostos a tal aprobación, hai unha coalición de 181 ONG ecoloxistas (a Stop Funding Overfishing) que apoian decididamente as medidas contempladas e que van dende as subvencións á construción de barcos ata o apoio ao mercado e a exención do imposto sobre o combustible -para moitos deles unha axuda estatal- ou mesmo o financiamento da investigación pesqueira. Para eles, o combustible libre de impostos permite o funcionamento de frotas que, doutro xeito, non serían rendibles. Apuntan moi directamente as distintas frotas pesqueiras de España, aínda sen dicilo. No nome da UE, o vicepresidente  da CE referíuse a que esto incluía todas as subvencións á pesca ilegal, non regulada e non declarada, así como as subvencións   que contribúen ao exceso de capacidade e á sobrepesca”, abundando na idea de que os Fondos comunitarios destinados á renovación das frotas tamén inciden negativamente na actividade pesqueira. O que obriga a pensar que tendo amigos así, para nada se precisan enimigos. (España, como é sabido, forma parte da OMC).A Unión Europea, por certo, ao igual que Noruega, Xapón, etc., non admite a inclusión do combustible libre de impostos na definición desas “subvencións prexudiciais”. E tamén se fai constar que a saúde das poboacións é máis ben unha cuestión de boa xestión da pesca, que funciona mellor no Atlántico Norte.De calquera xeito compre salientar que a mesma Unión Europea pretende que este réxime de exención sexa limitado no espacio (pesca costeira artesanal) e no tempo, e ten no punto de mira a pesca de altura chinesa, que opera directamente ou a través de empresas conxuntas, ao igual que en moitos países africanos.En definitiva, cando non é unha cousa é outra a que afecta ao sector pesqueiro español, para o que non se debuxa, nen moito menos, un futuro favorable.