“De Trevonzos á Eternidade: Borobó e o seu adeus de 20 anos” – Antón Luaces

22 Agosto 2023

Como se o feito de escribir fora un bradar necesario, aprendido dos seus tempos de artilleiro na incivil (como se houbera algunha delas civil) guerra española de 1936, Raimundo García Domínguez (“Borobó”) máis que escribir, en ocasións disparaba e as súas andanadas superaban con  moito o alcance inicialmente previsto mesmo polo autor.

Político convencido, a guerra española colleuno cando asistía a un curso da Universidade Internacional Menéndez Pelayo en Santander cando xa estaba cheo de traballar en “Izquierda Republicana” para, da man de Xoan Xesús González, pasar a formar parte de “Vanguardia de Izquierda Republicana”.  De Cantabria pasou a Madrid, onde como artilleiro participou na defensa da capital española e, como  uxetista,  a colaborar en “Estímulo”, voceiro das unidades artilleiras  nas que “Borobó” se integraba. Cando a guerra esmorecía, afiliouse ao PSOE, partido para o que fixo diversas colaboracións clandestinas. De volta a Madrid, reanudou en “Finisterre” o seu labor xornalístico ampliado, entre 1944 e 1946, a “Finisterre”, “El Español”, “La Estafeta Literaria” e “Madrid”.  

Nacido en Pontecesures en xullo de 1916, “Borobó” elixiu vivir no Barbanza, concretamente no concello de Boiro, para finar en Santiago de Compostela o 28 de agosto de 2003.

Ao igual que moitos outros mozos da súa xeración, tivo que cumprir coa obriga de facer o Servizo Militar. Foi destinado a Marrocos, despois de ter pasado por distintos campos de concentración (os de Carabanchel e Alcalá de Henares, onde foi a consello de guerra, quedando libre e sen  cargos, xunto con Celso García de la Riega).

Borobó foi detido novamente e ingresou no Batallón de Traballadores, onde prestou servizo como albanel. Pasa posteriormente ao cárcere de Porlier, no madrileño barrio de Salamanca, onde se amoreaban 4.000 detidos. Queda libre ao cabo duns meses. Retornou a Cesures en 1940, o día de San Antonio, e un mes máis tarde mandárono a Larache (Marrocos), como a se indicaba anteriormente. En Larache debeu estar durante dous anos e medio , ata outubro de 1942,  para facer o servizo militar. 

En definitiva, tres anos de guerra, case que un de cárcere e dous anos e medio máis de servizo militar en África, marcan a vida de quen foi un dos mellores xornalistas galegos. Todo,  por non ter comungado cos postulados dos golpistas de 1936.  

A dirección do xornal “La Noche” permitiu o reencontro de Borobó con Galicia a través dos seus populares “Anacos”. Foi no ano 1946. Como director foi quen de conformar unha redacción que deu un marchamo fondamente galeguista a “La Noche”, cunha xeración de novos escritores que deixaron fonda pegada no xornalismo galego e español.

Posteriormente (ano 1960) dirixiu El Correo Gallego e escribiu boa parte das súas publicacións non  propiamente xornalísticas, o que compaxina coa función propia de quen é Cronista oficial de Santiago de Compostela. De aquí retorna a Madrid, onde traballa ata a súa xubilación na Axencia de Noticias EFE. 

Desvinculado do xornalismo activo, Borobó comeza unha nova vida na aldea boirense de Trevonzos (parroquia de Cespón), onde residiu ata o seu pasamento na capital de Galicia.

Borobó deixa unha nidia pegada de xornalista comprometido con  Galicia tanto desde o eido cultura coma político, motivo polo que se lle outorgou a Medalla Castelao.  

Outros artigos

“Prioiridade nacional, onde e con quen?-“. Antón Luaces

Dicir "os españois primeiro" é o equivalente a poñer en determinadas bocas citas indebidas e nas mans desas persoas a chave que só abre portas a moi concretos españois que, dende as opcións de VOX e outros partidos das súas  características, constatan que se...

+

“Leire”. Xulio Xiz

Hai tempo que quería escribirlle a Leire, e funo deixando pero de hoxe non pasa. Pode parecer que lle escribo á Leire Díez que anda na boca de todos, pero prefiro outra ben mais inocente.Certo que hai tempo busquei no organigrama de Correos quen tiña autoridade no...

+

«Eu non quería morrer alá». Xosé Antonio López Silva

Bastou a aparición dunha palabra —hantavirus— para que regresasen de súpeto ao eido público os medos da COVID: os rumores, a procura de culpables, o instinto de autopreservación, a tendencia inquietante a deshumanizar. Ás veces semella esquecerse que todos os enfermos...

+

Publicidade

Revista en papel

Opinión

“Cuando el silencio se hace oración” – José Antonio Constenla

“Cuando el silencio se hace oración” – José Antonio Constenla

La primera visita del Papa a España, algo más que un viaje pastoral, ya forma parte de la historia. Nuestro país está viviendo unos días extraordinarios, cargados de emoción, simbolismo y esperanza, que permanecerán durante mucho tiempo en la memoria colectiva de...

“Nosotros no somos el Estado”. Manuel Dominguez III

“Nosotros no somos el Estado”. Manuel Dominguez III

"El estado soy yo" (L'État, c'est moi) es una célebre frase atribuida al rey Luis XIV de Francia (el "Rey Sol"). Él y otros como él si son estado, pero nosotros no somos estado. Nosotros somos los que alimentamos al estado, es decir el menú del estado Trabajamos seis...